Contemporary heritage in Santiago de Compostela

Título

Os Colexios Maiores de Santiago de Compostela

Lara Lorenzo Estévez, Óscar Granja Grille , Santiago José de Bona Vidal · 11 febrero 2023 10:20

Localización do elemento

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Plaza de Rodríguez Cadarso (Colegio Mayor Rodríguez Cadarso, Fonseca y San Clemente)	La ubicación dispuesta pertenece a una plaza cuadrangular, constituida por un parque natural (árboles centenarios, arbustos de muchos tipos, etc.) atravesado por numerosos caminos pedrosos y acompañado por diferentes obras artísticas (tal que una estructura de latón), además de haber unas cuantas farolas iluminando la estancia en el paisaje nocturno.	42,877299923	-8,554110389

Nós no elemento histórico

Imaxes do elemento

Explicación en vídeo

Contexto histórico
Tras la fundación de la USC en 1495, los encargados del proyecto no ven la necesidad de crear residencias que alberguen a los estudiantes para mejorar su rutina de aprendizaje, hasta que siglos después, en 1919, se vuelve a poner el tema sobre la mesa durante un Claustro Universitario, percibiendo la necesidad de más viviendas para los estudiantes debido a la creciente cantidad de alumnos nuevos.

Así, empiezan a planear las construcciones, siendo 5 pabellones principales (4 de ellos para colegios mayores, y otro para labores militares), e intentan reunir los fondos a través del Estado, cuotas de una peseta y donaciones de gallegos emigrados en el extranjero, tarea ardua debido a la situación del país (el reciente Desastre del 98 y la pobreza general de la población). Consiguen su objetivo, y en 1928 comienzan las obras, quedando finalmente en 3 pabellones. El proyecto se pone a cargo del arquitecto Constantino Candeira Pérez, pero lo acaba terminando Jenaro de la Fuente Álvarez.

En 1936 se termina el primero, y su fundación se retrasa a 1941 debido a la Guerra Civil. Éste sería el Colegio Mayor Rodríguez Cadarso (aunque durante la dictadura franquista se le conocía como Colegio Mayor Generalísimo Franco), convirtiéndose en un requisito el tener una vivienda en él para poder acudir a la universidad. Al año siguiente se comienzan las obras del segundo, que se terminaría unos años después como el Colegio Mayor San Clemente. El tercero se demorará un poco más, empezando su construcción en 1953, y terminando en 1964, llamado Colegio Mayor Fonseca.

Los dos primeros sirvieron en un principio como colegios masculinos, y el último como femenino. Sin embargo, en la actualidad, todos son mixtos. Su interior ha ido evolucionando con los años, adaptándose a los tiempos y a las normas sanitarias y sociales exigidas, quedando a día de hoy como unas modernas instalaciones, con numerosas estancias comunitarias y adecuadas para la vida estudiantil.

Patrimonio material
El edificio principal de los tres es el Fonseca, encontrándose en el medio de los otros, y desembocando todos en una plaza (un parque) cuadrangular, llamada Rodríguez Cadarso, constituida por pequeños segmentos en los que se cultivan arbustos de muchos tipos, farolas de piedra, caminos entrecruzados del mismo material, y alguna estructura con finalidad artística (como la escultura segmentada de latón). Todos los edificios están hechos de granito, y tienen planta rectangular (aunque Fonseca tiene una forma más parecida a la de una "u"), de dos alturas, asimilándose al renacimiento; además en sus fachadas poseen elementos decorativos, con poco relieve y juego a través de las formas geométricas, que evocan al estilo barroco.

A pesar de todo esto, los edificios son de estilo imperial y (mayoritariamente) modernista, ya que al igual que en los movimientos previamente mencionados, su finalidad era la de lograr el equilibrio entre funcionalidad y belleza, otorgando sensación de elegancia y alegría a través de distintos materiales y formas, en espacios urbanos (característica del arquitecto Jenaro de la Fuente).

Patrimonio inmaterial
En estas residencias hay muchas actividades distintas a lo largo del año, que los estudiantes pueden disfrutar en sus tiempos libres. Por ejemplo, los propios alumnos celebran de vez en cuando cenas multitudinarias, y fiestas para celebrar eventos importantes. De hecho, hay asignadas dos semanas del año a un gran evento de múltiples actividades entre ellos (deportes, juegos, y mucho más) en las instalaciones que tienen habilitadas para eso.

Otras actividades culturales son los intercambios con otras residencias universitarias de otras ciudades, visitas de delegaciones de otros países, proyección de películas, etc.

El ambiente es bastante ameno (al menos en días festivos) y la mezcla entre la diversa flora (que provocan aromas frescos) y la fauna, sobre todo aves como patos o gorriones (que crean sonidos dando sensación de tranquilidad, como se puede apreciar en el vídeo) desembocan en un paisaje muy apacible.

Título

Mirador de Manuel Ventura Figueroa

Brais Lago Romero, Carme Iglesias Abeledo, Estela García Currais, María Sanmartín Villanueva · 21 febrero 2023 11:30

Localización do elemento

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Mirador de Manuel Ventura Figueiroa		42,877390441	-8,550899160

Nós no elemento histórico

Imaxes do elemento

Explicación en vídeo

Contexto histórico
O deseño deste monumento encóntrase no período final dos anos 20s, aínda q foi restaurado na década do 1940. O gran número de escritores e artistas xurdidos nos primeiros 35 anos do século fixo que este período se denominase Idade de Prata da cultura española que se caracteriza por unha riqueza e diversidade de manifestacións artísticas e culturais que seguen as tendencias da modernidade europea da cultura española. España en ese momento encontrábase baixo a dictadura do xeneral Primo de Rivera.

O deseñador deste monumento foi o arquitecto pontevedrés Constantino Candeira Pérez que foi o arquitecto municipal de Santiago de Compostela, cidade na que se encontra este rememoramento a Manuel Ventura Figueroa. Como arquitecto municipal encargouse das obras de traída de augas, rede de sumidoiros e pavimentación, así como da reforma de aliñacións e proxectos urbanísticos, tales como o de ensanche no Agro de Mendo, para Campus universitario con Residencias de estudantes, xardíns e campo de deportes, que acabaría sendo desenvolto por Jenaro de la Fuente Álvarez. Tivo grande empeño na conservación e restauración da arquitectura vernácula compostelá, destacando as súas intervencións na casa da Parra e na praza da Quintana.

En canto ao rememorado, o santiagués Manuel Ventura Figueroa, home de confianza do rei Carlos III, foi Patriarca das Indias Occidentais e arcebispo de Laodicea. Despois da caída do conde de Aranda, foi nomeado Gobernador do Consello de Castela e da Cámara de Castela. Foi un dos fundadores do Banco de San Carlos, precedente do actual Banco de España. Tamén creou unha fundación, a Fundación Figueroa, a través da cal axudou á súa familia e descendentes, tanto nos estudos como noutras moitas causas. Esta fundación, aínda hoxe activa, baixo a tutela da Xunta de Galicia serve de nexo de unión entre os seus descendentes.

Patrimonio material
O elemento está composto por varias partes, o mirador, a escalinata e o monumento. A primeira trátase dun espazo rectangular de pedra conformando a cima do conxunto con catro columnas pareadas, dende ahí podemos observar unha maravillosa paisaxe conformada polo Campus Universitario e os seus xardíns e edificios, tanto como o Monte Pedroso e o Val da Maía.

Centrandonos na escalinata, observamos catro niveis unidos por dous tramos de escaleiras descendendo simétricamente (unha a cada lado) e en zigzag dende a alameda ata o campus. En xeral todo o elemento contén un estilo neobarroco que se detecta á perfección neste espazo

Situado ó fronte do conxunto encontramos o monumento en conmemoración ao arzobispo santiagués Manuel Ventura Figueroa. Trátase dunha estatua de cobre que mostra ó letrado de pé sostendo un escrito no que se le a palabra “testamento”, vestido coas vestimentas e perruca da época. O pedestal no que se sosten é un prisma de base cadrada con columnas nas aristas, nas caras laterais amosanse unhas placas coa frase “ Al excmo, Sr. D.Manuel Ventura Figueroa en testimonio de gratitud sus parientes 1898”.

Patrimonio inmaterial
Debido ao longo tempo que ten este monumento dende que foi construido, está xa un pouco deteriorado xa que a xente non o coida como é debido depositando no interior das copas residuos a apodrecen, por eso ás veces cheira un pouco mal. Ainda que grazas as múltiples plantas e árbores que hai ao redor dalle un toque rupestre e camufla o cheiro.

Aparte das abraiadoras vistas cara os xardíns do campus, as cales deixan asombrados a todos os turistas e veciños pola marabillosa paisaxe ofrecida dos árbores e plantas que en primaveira deixan un decorado de cores fermoso, outra das cousas bonitas e merecedoras da respectiva importacia deste precioso mirador é o son dos paxaros, que se escoita a miúdo se non hay moito ruído. Estas melodías transmiten calma e tranquilidade en medio dunha aparatosa cidade onde o tráfico e os grandes bloques de vivendas tenden a facer que nos esquezamos do bonito e gratificante que é sentarse a admirar unha boa vista co son da natureza de fondo. Por estas razóns o mirador é un lugar perfecto para esquecerse un rato do mundo e conectar ca parte máis natural de Santiago.

Título

A Alameda cos elementos realizados en Sargadelos.

Adrián Capeáns Sanluis, Mario Capeáns Rial, Martín González Mirás · 25 febrero 2023 11:30

Localización do elemento

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Palco de Musica	Palco de musica feito de ferro na fundición de Sargadelos antes de se combertera nunha fabrica de ceramica.	42,877108070	-8,547926545

Nós no elemento histórico

Imaxes do elemento

Explicación en vídeo

Contexto histórico
A Alameda de Santiago de Compostela foi construida entre 1835 e 1850 coa intención de crear un espazo onde os compostelanos puidesen pasear e facer algo de vida social con amigos e coñecidos.
Este espazo foi crecendo pouco a pouco coas suas reformas ata chegar aos 85.000 metros cadrados que ten na actualidade

Patrimonio material
Este lugar podese dividir en tres partes:
O palco de música, as suas caracteristicas son.
• Ten unha forma octogonal .
• É de estilo modernista.
• Consta dunha base de granito rematada por unha estrutura de ferro forxado, na que hai diversidade de elementos musicais. • o estado de conservación é moi bo
• A construción remóntase a 1896 (Construída por Daniel García Vaamonde, tras realizar algunhas modificacións nun proxecto anterior de Ramón Vieites Castromán.
• No ano 2006 foi rehabilitado e restaurado
• Atópase en: No Parque da Alameda
• A música, en forma de dous concertos da Banda Municipal, do Rexemento de Infantería de Zamora ou doutras dúas agrupacións completadas dende o século XIX, tanto as andainas como as celebracións que teñen lugar na Alameda; Foi especialmente apreciado como acompañamento da andaina e por iso até ben entrou no século XX ou se publicou na prensa o programa diario das actuacións.
Esta etapa é -como outras moitas escenificadas nos concellos galegos do século XIX e principios do XX- demostra a afección do público pola música, sobre todo nos días de festa, e tamén é un indicador da multitude de agrupacións musicais que existen dende finais do século XX. o século XIX e que Non son berce dalgunhas aínda existindo hoxe. É o caso da Banda do Hospicio de Santiago (1849) que é o epítome da mancomunidade municipal e é unha das máis antigas de Galicia.
O segundo elemento desta localización són:
Banco acústico: ten a finalidade de que dúas persoas podan sentarse en cada un dos seus extremos e, a pesar de estar a catorce metros, escoitar perfectamente as súas palabras.
A creación de este banco se remonta a 1914 en pleno período de expansión da Alameda de Santiago.Mariano Fernández Rangel deseñou a obra, que custou 900 pesetas e que rematou en dous anos, en 1916.
lugar de encontro dos namorados que non querían ser vistos xuntos en público ou aos que non se lles permitía estar xuntos.
• No Paseo da Ferradura da Alameda de Santiago atópase unha das estatuas máis emblemáticas de Valle-Inclán: a do escritor sentado nun banco co brazo dereito cruzado sobre o peito.
A estatua foi un encargo da Universidade de Santiago de Compostela (USC) e do Concello e realizada en bronce polo escultor César Lombera.
• No Salón Central da Alameda hai tres pasarelas separadas por bancos de pedra con respaldo de ferro.
• Xusto detrás do palco de música, hai un banco semicircular de pedra co seu asento orientado ao salón central.
O ultimo elemento son:
As verxas que están feitas de ferro fundido, estas foron fundidas en Sargadelos antes de que o conxunto fose convertido nunha fábrica de cerámica.

Patrimonio inmaterial
A orixe do parque da Alameda remóntase ao primeiro terzo do século XIX, cando se construíu un xardín máis pequeno que o actual, pechado por un portalón. As obras comezaron en 1835. A Alameda estaba dividida en varias avenidas, sendo a principal o Salón Central.
No Salón Central da Alameda hai tres pasarelas separadas por bancos de pedra con respaldo de ferro, fundidos en Sargadelos antes de que o conxunto fose unha fábrica de cerámica. Estes tres paseos estaban divididos segundo as clases sociais que percorrían por eles e ninguén se atrevía a cambiar de territorio a non ser que ascendesen á escala social.
Por outra parte respeto a o obxeto central do traballo o placo da musica foi un auténtico atractivo para a xente que visitaba a Alameda e a Banda Municipal de Música actuaba alí todos os domingos. O posterior desuso foi menoscabando a súa seguridade polo que unha Corporación, para evitar perigos, decidiu desmantelar a cuberta e as súas columnas para que se mutilase un dos seus elementos de resonancia máis importantes.
Para rematar xusto detrás do palco de música, hai un banco semicircular de pedra co seu asento orientado á sala central. Este banco ten a particularidade de que o seu respaldo tamén é de pedra e transmite o son das palabras cunha claridade impresionante dun extremo ao outro. Esta particularidade era o motivo de xogos e rebumbios entre o alumnado, xa que calquera conversación entre amantes que se mantiña en calquera punto do banco era escoitada polo resto da xente sentada nel, moitos segredos eran compartidos por persoas de fóra. Se algunha vez sentas neste banco, recorda que a privacidade non está garantida o máis mínimo.

Título

As Marías.

Celia Fuentes Fandiño, Lucía Miramontes Vigo, María Freire Buján, Mariña Formoso Pérez · 12 febrero 2023 17:31

Localización do elemento

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Parque Alameda	Escultura de dúas mulleres que viviron durante a dictadura franquista.	42,878321268	-8,547530793

Nós no elemento histórico

Imaxes do elemento

Explicación en vídeo

Contexto histórico
A escultura construiuse en 1993, aínda que representa a dúas coñecidas mulleres no contexto da época franquista. Viviron do 1898 ao 1980 (Maruxa) e do 1914 ao 1983 (Coralia). Naquela época Galicia estaba baixo o réxime franquista, onde había fortes represións sobre a cultura e sobre aquelas persoas que non compartisen a ideoloxía da ditadura. As Marías foron un triste exemplo destas represalias.

Patrimonio material
É obra do escultor César Lombera que se basou nunha fotografía das irmás nun dos seus paseos.
Está labrada en bronce e esculpida con detallismo e precisión, como se pode ver nos rasgos faciais e nas mans. A altura da figura ronda o metro sesenta, polo que está representada a escala real.
Foi pintada con cores moi vivas e chamativas, e cada vez que estas se deterioran, o autor volve a pintar a roupa pero de cores diferentes.

Patrimonio inmaterial
A historia das irmás Fandiño remóntase ao ano 1925. Maruxa e Coralia Fandiño eran dúas mulleres costureiras e cunha ideoloxía contraria á da dictadura, e por iso a xente, cando ían a pasear ás dúas en punto vestidas con cores vivas e moi maquilladas, adoitaba rirse delas e chamarlles ''putas'', ''locas'' e ''rojas''. Foron duramente represaliadas e incluso torturadas fisicamente, xa que se di que as levaron espidas ao monte Pedroso.
A xente non se quería ver relacionada con elas, polo que deixaron de recibir encargos e tiveron que vivir do que lles daban os veciños. Aínda así seguiron cos seus paseos, onde se lles vía moi escuálidas pero sempre coa súa vestimenta distintiva.

Título

Antiguo hospital de Galeras

Bento Lorenzo Faraldo, Braulio Martínez de Lorenzo, Marcos Díaz Caeiro, Uxía Domínguez Gómez · 20 febrero 2023 21:32

Localización do elemento

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Antiguo hospital de Galeras		42,883647150	-8,547923863
2	Antiguo hospital de Galeras (punto de control)		42,883666670	-8,548046038

Nós no elemento histórico

Imaxes do elemento

Explicación en vídeo

Contexto histórico
For almost 50 years it has housed the facilities of the Galeras General Hospital, it has been out of operation for almost two decades and is in a serious state of deterioration.The Hospital de Galeras totally changed the life of the neighborhood in the last century since it went from being a poor neighborhood to a more affluent one to house the reference hospital center for the health area of Santiago and O Barbanza, thanks to the hospital they began to create restaurants and cafes.

Its opening was in 1953, during the dictatorship in Spain. It had been 8 years since the Second World War had ended and there was a lot of poverty

Patrimonio material
It consists of 3 modules united forming a structure of 6 floors.
At the entrance of the building you can see two steps surrounding some benches where in the middle there is a sculpture of a fish. All this area is made of stone, but the main façade is made of brick covered in stone.
It is a neoclassical building since it is very symmetrical, you can see Ionic columns placed around the windows in the upper part of the façade. and in the door there are three semicircular arches.
You can see shells around the building that the neighbors told us that they are so that santiago apostol would protect this place

Patrimonio inmaterial
The neighbors of Galeras told us the story that one night an ambulance arrived at the hospital with a very sick girl who did not speak, she only made sounds of pain at night, the girl died and in the morning her body disappeared since then at night they hear the girl's cries of pain.
We also found out that Galeras has been called that because before a religious center was installed there that collected women from bad lives to reintegrate them.

Geography and History of Ames

Contemporary heritage in Santiago de Compostela « Atrás Buscar: