Botánica - KaleidoScapes

Nome científico da planta

Rhododendron ferrugineum

Rosalía Monasterio Cuesta · 28 enero 2025 00:53

Familia da planta
Ericáceas

Nome común da planta
Rododendro ou, na miña casa, Laurel Rosa

Información destacada
Unha das caracteŕisticas que mais me chamou a atención, foi que, a árbore necesita solos ácidos, xa que estas prefiren solos ácidos, ben drenados e ricos en materia orgánica. Non teñen boa tolerancia aos solos calcáreos, polo que é importante manter un pH baixo no solo para o seu crecemento óptimo. Outra característica que me chamou a atención foi o simbolismo que adquire esta árbore, como por exemplo de elegancia, beleza e paz en moitas culturas, e en algúns casos na tradición oriental considérase unha flor que representa a prudencia e a sabedoría.

Información botánica da planta

Procedencia
O rododendro é orixinario das rexións templadas e subárticas de Asia, Europa e América do Norte, especialmente do Himalaia e outras zonas montañosas de China, Xapón, Corea e o sueste asiático. O rododendro foi introducido en Galicia a finais do século XIX ou principios do XX. Introduciuse en Galicia grazas ao interese pola agricultura ornamental e á influencia das expedicións botánicas. Algúns, como nobleza e propietarios de terras en Galicia, comezaron a importar plantas exóticas e de gran beleza para os seus xardíns. Ésta, cunha floración espectacular e moi boa adaptación a climas temperados, foi unha das plantas que máis destacou.

Descrición xeral
O rododendro é un arbusto perenne denso que pode alcanzar entre 1 e 5 metros de altura, variando en tamaño e forma dependendo da especie.

Tronco ou talo
O tronco ou talo do rododendro varía segundo a súa especie e a súa idade, pero de forma xeral, teñen unhas características comúns:
O talo ou tronco principal do rododendro é curto, especialmente nas especies de tamaño arbustivo. Ao principio, cando a planta é nova, o tronco é fino e flexible, pero ao envellecer, vai engrosando e endurecendo. Nas especies máis grandes, o tronco pode chegar a ser máis robusto e ergueiro, especialmente se a planta toma forma de árbore pequena.
En canto á corteza, tende a ser lisa e de cor marrón ou grisácea. Nas plantas máis novas, a corteza é fina e uniforme, mentres que nas plantas máis vellas pode ser lixeiramente rugosa ou quebradiza, pero nunca chega a ser profundamente rugosa como noutros tipos de plantas lechosas.
A súa ramificación, o tronco principal ramifícase desde a base, xerando varias ramas que se estenden de forma densa e xeran a forma arbustiva característica do rododendro. As ramas, inicialmente finas, fanse máis duras a medida que a planta medra. A ramificación é moi abundante e espesa, o que contribúe a que a planta sexa compacta e arbustiva.
E por último, a cor do tronco e as ramas do rododendro adoita ser marrón-grisácea, que pode variar dependendo da especie e da idade. A cor das ramas novas tende a ser máis clara, mentres que nas ramas máis vellas pode escurecerse un pouco.

Folla
As follas son bastante grandes en comparación con outras plantas. Poden medir entre 5 e 20 cm de longo, dependendo da especie.
En canto á forma, as follas son de forma ovalada ou lanceolada, e dicir, algo alargadas e terminadas en punta. A súa forma é bastante regular, o que dá unha estética ordenada á planta.
Seguindo coa textura, a superficie das follas é coriácea ou elástica, o que significa que teñen unha textura un pouco dura e flexible ao tacto. Esta consistencia axuda a planta a resistir ao tempo, como o frío e o vento.
A cor das follas é de cor verde escuro na maioría das especies, pero tamén pode haber especies con follas de tonalidades máis claras ou máis pálidas. Na parte inferior das follas, moitas veces hai unha leve capa de pelusa ou vellosidade que pode darlles un aspecto máis grisáceo ou plateado.

Flor
As flores do rododendro teñen unha forma tubular ou de campá, con cinco pétalos que se abren en forma de estrela. A súa estrutura é algo parecida ás pequenas trompetas, e normalmente as flores agrúpanse en ramos ou corimbos densos.
O tamaño das flores é grande en relación ao tamaño do arbusto, con un diámetro que pode ir de 3 a 5 cm, dependendo da especie. Cada flor pode ter entre 5 e 10 pétalos, e os corimbos que as agrupan poden ser moi numerosos, creando unha especie de "explosión" de cor cando a planta florece.
A cor varía nunha ampla gama. A maioría de especies presenta flores que poden ser brancas, rosas, vermellas, violetas, amarelas ou incluso unha mestura de varias cores. A cor das flores tamén pode variar segundo a variedade ou a zona onde se cultive.
En canto á floración, florecen na primavera ou ao comezo do verán, dependendo da especie e das condicións climáticas. Esta floración é moi abundante e espectacular, o que fai que o arbusto sexa un centro de atención en xardíns ou paisaxes.
A fragancia das flores pode variar segundo a especie, pero en xeral, o rododendro non é unha planta excesivamente perfumada. Aínda así, algunhas especies poden emitir un cheiro suave e agradable, especialmente cando hai moitas flores ao mesmo tempo.
No canto da polinización, as flores do rododendro son polinizadas principalmente por insectos como abellas ou outros, atraídos polas súas cores brillantes e o seu polen. As flores tamén teñen unha estrutura que facilita o acceso aos polinizadores, cun tubo floral no que os insectos poden entrar para obter o néctar.

Froito
O froito do rododendro é unha cápsula seca. Este froito non contén xarope ou líquido dentro, senón que teñe sementes no seu interior. Estas cápsulas abren cando maduran para liberar as sementes.
A cápsula do rododendro é pequena, de aproximadamente 1 a 3 cm de longo, e adoita ter unha forma ovalada ou alargada. Inicialmente, a cápsula é de cor verde, pero ao madurar volve a ser de cor marrón ou grisácea.
O froito do rododendro comenza a formarse despois da floración, que ocorre na primavera ou ao comezo do verán.
A maduración do froito normalmente ocorre durante o outono, cando as flores xa caeron e o froito desenvolve e madura nas ramas.
Á medida que as cápsulas secan, van abríndose durante o final do outono ou ao comezo do inverno, liberando as sementes, que permanecen activas ata a primavera seguinte.

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
O rododendro ten algúns usos medicinais, pero é importante destacar que, a pesar da súa beleza, tamén pode ser tóxico en certas partes da planta, especialmente nas súas follas, flores e néctar. O principal composto tóxico que contén é a grayanotoxina, que pode ser perigosa se se consume en grandes cantidades. Ten propiedades antiinflamatorias, foi utilizado para tratar afeccións respiratorias como a tos ou catarros e certas especies de rododendro conteñen compostos antioxidantes que poderían ter efectos protectores sobre as células e tecidos do corpo, combatendo o dano oxidativo.

Usos alimentarios
Mellor evitar o consumo directo, ola súa toxicidade, non se recomenda consumir ningunha parte do rododendro de forma directa, como follas ou flores, xa que poden causar síntomas como mareos, náuseas, vómitos, e mesmo problemas máis graves como arritmias ou efectos no sistema nervioso. Aínda que non se utiliza de forma común como alimento, algúns usos tradicionais no pasado incluían infusións feitas con partes do rododendro (principalmente follas ou flores), pero estas preparacións eran diluídas e utilizadas con moito coidado.

Usos funcionais
O rododendro non é particularmente coñecido por ser unha planta utilizada para fabricar obxectos ou produtos como mobles, calzado ou instrumentos musicais, debido á súa estrutura e propiedades, que non son adecuadas para este tipo de usos. Aínda así, hai algúns usos funcionais e aproveitamentos máis limitados que se lle poden dar á planta. Aínda que a madeira pode usarse en certas artesanías ou en pequenas ferramentas de man debido á súa capacidade para ser traballada, pero a súa resistencia non é comparable á de madeiras duras como o carballo ou o castiñeiro. A madeira do rododendro, debido á súa densidade e capacidade para arder, pode usarse como combustible en pequenas chemineas, aínda que non é especialmente popular en comparación con outras.
Algúns estudos suxiren que certas especies de rododendro, especialmente aquelas con flores brillantes como o rododendro roxo ou o rododendro rosa, poderían ser empregadas en tintes naturais.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
A planta, pola súa relación coa natureza exuberante e o seu crecemento en lugares montañosos, pode ser considerada un símbolo de forza ou vitalidade. Nalgúns lugares, a flor do rododendro pode ser vista como un amuleto que atrae boas enerxías ou que protexe o fogar. A súa belleza e abundancia nas zonas naturais pode dar lugar á crenza de que esta planta está relacionada coa defensa contra os espíritos malignos ou enerxías negativas. As flores do rododendro son vistas como símbolos de pasión, amor ou beleza eterna, especialmente en culturas nas que se valoran as plantas ornamentais.

Lendas, refráns e mitos
O rododendro non é unha planta que teña unha gran cantidade de lendas, mitos ou refráns específicamente asociados a ela. Aínda así, en Asia, especialmente no Himalaia, o rododendro é unha planta que está profundamente relacionada coa cultura e a mitoloxía. No Tíbet e en outras rexións do Himalaia, a planta foi venerada como símbolo de beleza e pureza. Na mitoloxía tibetana, o rododendro é considerado un símbolo de forza espiritual, asociado a paisaxes elevadas e montañosas.
Na mitoloxía grega, ten un vínculo coa deusa Afrodita. Unha das historias di que a deusa da beleza plantou un rododendro branco no seu xardín como símbolo da súa pureza. Segundo a lenda, cando Afrodita se fixo máis romántica e se apaixonou por Ares, o rododendro se transformou en vermello, simbolizando o amor e a paixón. Nalgúns lugares, o rododendro tamén ten unha asociación máis sombría. A súa beleza esconde un lado venenoso: moitas especies de rododendro conteñen substancias tóxicas, como a grayanotoxina, que pode ser perigosa se se consomen. Nalgúns mitos populares e historias locais, a planta foi asociada co perigo, a morte ou mesmo coas almas perdidas, pois aqueles que comían partes dela podían experimentar visións ou delirios antes de falecer.

Historia da planta
Un dos personaxes históricos máis asociados ao rododendro é Joseph Hooker, un botánico e explorador británico do século XIX. Hooker viaxou extensivamente por Asia, especialmente pola rexión do Himalaia, onde estudou e documentou a flora da zona. Foi él quen levou de volta a Europa varias especies de rododendros, como o Rhododendron arboreum, que despois se converteron en plantas populares en xardíns europeos. Hooker tamén xogou un papel importante na introdución de moitas especies de rododendros en xardíns botánicos europeos, como os do Reino Unido. Así, a súa figura está profundamente ligada á historia da planta.

Fontes secundarias empregadas
Saquei a información dunha páxina web "Cuidados del Rododendro, el arbusto perfecto" - https://verdecora.es/blog/cuidados-rododendro-arbusto-perfecto o día 5/02/2025

Nome científico da planta

Citrus sinensis

Carme Iglesias Abeledo · 7 febrero 2025 11:17

Familia da planta
Rutáceas

Nome común da planta
Laranxeira

Información destacada
-A súa orixe asiática e a forma na que trouxeron ara Galicia.
-O seu uso na queimada.
-Usos da froita ou follas como aromatizante ou alimento.

Información botánica da planta

Procedencia
É orixinaria do sureste de China e norte de Birmania, aínda que se conoce na área mediterránea desde fai aproximadamente tres mil anos. Dende o seu lugar de orixen, a Laranxeira extendeuse a Xapón e ao longo da India, chegou a Occidente pola Ruta da Seda.

Descrición xeral
É unha árbore de tamaño mediano (de 3 a 5 m de altura), con copa redondeada y ramas regulares.

Tronco ou talo
Un só tronco, dereito e cilíndrico, verdoso primiero e gris despois. As ramas aparecen a un metro do chan máis ou menos, en ocasións con grandes espiñas.

Folla
As follas son perennes, medianas e alongadas, con base redondeada e rematadas en punta ou ovales, miden entre 7 a 10 cm.

Flor
As flores aparecen nas axilas das follas, solitarias ou en racimos.Son brancas, chamadas azahar, e son sumamente fragantes.

Froito
A laranxa é un froito carnoso de cáscara máis ou menos grosa e endurecida e a súa pulpa está formada típicamente por once gajos cheos de zume, o cal conten moita vitamina C e aceites esenciales. Como o seu nome indica, é de cor laranxa. Comenza a producirse xeralmente en novembro e extendénse ata xuño.

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
O seu gran contido de Vitamina C favorece a cicatrización de feridas e reforza o sistema inmunolóxico do organismo.

Usos alimentarios
Para aromatizar os dulces ou en infusións de laranxa doce. É moi común o zume de laranxa, exprimindoas e bebendoo.

Usos funcionais
Utilízase para facer aceite esencial de laranxa por exemplo. En cosmética, sirve para limpar e tonificar a pel e para reducir a apariencia de arrugas e manchas.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
A monda da laranxa é utilizada no ritual da Queimada, xunto con outros ingredientes como a auga ardente. O máis característico da queimada é o conxuro que se recita mentres a bebida arde. Este ritual galego, invoca a purificación, a protección e a boa sorte para quen a consume.

Lendas, refráns e mitos
É moi común o mito de que se non tomas rápido o zume da laranxa, recén exprimido, as vitaminas que contén desaparecen.

Historia da planta
"Las cinco semillas de naranja" é unha das historias cortas do personaxe Sherlock Holmes. Foi escrita por Sir Arthur Conan Doyle e publicada dentro da colección "Las aventuras de Sherlock Holmes".

Fontes secundarias empregadas
Wikipedia da Laranxeira https://gl.wikipedia.org/wiki/Laranxeira Acceso o día 7/2/2025

A queimada https://www.larazon.es/galicia/asi-uno-rituales-gallegos-mas-tradicionales-p7m_202412306772715f4f1fb700017ad0ef.html#:~:text=Lo%20m%C3%A1s%20caracter%C3%ADstico%20de%20la,suerte%20para%20quienes%20la%20consumen. Acceso o día 7/2/2025

Historia de la naranja https://www.naranjasche.com/p/historia-de-la-naranja/ Acceso o día 7/2/2025

Nome científico da planta

Liriodendron tulipifera.

Lara Torea Suárez · 27 enero 2025 14:29

Familia da planta
Familia Magnoliáceas.

Nome común da planta
Tulipeiro de Virxinia, Árbore das tulipas ou dos tulipáns, Tulípero.

Información destacada
O tulipeiro de Virxinia é unha árbore que pertence á familia das magnoliáceas e que procede do leste de América do Norte. Ten o título de "árbore do estado" (segundo a listaxe do goberno dos Estados Unidos) de Indiana, Kentucky e Tennessee. En Galiza aparece como árbore ornamental, común en arboredos e xardinaxe palaciana e urbana. As súas flores, da forma da flor do tulipán, posúen unha gran cantidade de néctar, sendo unha das maiores plantas melíferas do leste dos Estados Unidos, e producindo unha variedade de mel avermellada cun forte sabor.

Información botánica da planta

Procedencia
Aparece en Nova Inglaterra, abunda nas costas sureñas do lago Erie e o oeste de Illinois; sur de Alabama e Georgia, e, raramente, no oeste do río Misisipi. O seu mellor desenvolvemento dáse nos vales dos ríos fluíndo cara ao río Ohio.
(Non atopei información con respecto á introdución da especie en Galiza, e tampouco en España).

Descrición xeral
É unha das árbores autóctonas máis grandes dos Estados Unidos, capaz de acadar os 50 m de altura e os 2,5 m de diámetro de tronco. A súa altura ordinaria atópase entre os 18 aos 26 m. Prefire solos profundos, ricos e algo húmidos. É bastante común que medre individualmente. As raíces son carnosas. O crecemento é moi rápido. A forma típica da folla semella a silueta da flor do tulipán, daí o nome da especie.

Tronco ou talo
O tronco é alto, de media entre os 18 e os 26 m. A cortiza é marrón, surcada, con ramas suaves, avermelladas ao principio, logo grises escuras e finalmente marróns. É aromática e amarga. A cor da madeira oscila entre o amarelo suave e o marrón, con floema branco.

Folla
As follas semellan, na súa forma, a silueta da flor do tulipán. Son caducas, alternas, simples, de 12 a 15 cm de lonxitude e moi anchas, tetralobuladas, truncadas ou afiadas na base, con veas prominentes. Son de cor verde suave, pero verde brillante en pleno crecemento; lisas e brillantes por riba, verdes pálidas por debaixo. No outono vólvense de cor amarela clara e suave.

Flor
Florece en abril / maio. As flores adoitan aparecer individualmente, son verdes amarillentas, oscilan entre os 2,5 e os 5 cm de lonxitude e teñen forma de copa.

Froito
Estreito, de cor marrón, brando e de forma cónica. Prodúcese en outono.

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Non atopei información concreta. Algunhas páxinas afirman que ten usos terapéuticos e que se utilizaba medicinalmente na Antigüidade, pero non especifican como.

Usos alimentarios
As súas flores teñen unha gran cantidade de néctar, sendo unha das maiores plantas melíferas do leste dos Estados Unidos, e producindo unha variedade de mel avermellada cun forte sabor.

Usos funcionais
A súa madeira branda é universalmente coñecida como "poplar". É moi utilizada como madeira barata, fácil de traballar e estable, pero non é nin moi resistente nin particularmente desexada polo estético. É a madeira de elección para a construción de órganos pola súa facilidade para acadar un corte e acabado precisos. Tamén se usa para os laterais dos armarios. Pódese comparar en textura, resistencia e moldeabilidade ao piñeiro branco.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
Non atopei información.

Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.

Historia da planta
Era considerada unha árbore sagrada en diversas culturas nativas de Norteamérica, debido á súa súa lonxevidade e súa vistosa flor. Os primeiros colonos europeos tamén a apreciaron polo seu imponente porte e polas flores, que contemplaban como símbolos de esperanza e novos inicios.

Fontes secundarias empregadas
Wikipedia, “Liriodendron Tulipifera”. https://es.m.wikipedia.org/wiki/Liriodendron_tulipifera. Acceso o día 10/02/2025.

Nome científico da planta

Salix atrocinerea

Marta Iglesias Ramas · 21 febrero 2021 20:16

Familia da planta
Salicáceas

Nome común da planta
Salgueiro

Fotografías da planta

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Como todos os sauces, posee propiedades terapéuticas. A corteza úsase para tratar o reumatismo, a artrite, a gota, disentería, a diarrea, a neuralxia e as dores de cabeza. As follas tamén se usan como febrifuga e úsanse para tratar os cólicos.

Usos alimentarios
Non atopei información.

Usos funcionais
Úsase en cestería por mor das tiras feitas coa súa madeira, que, por ser suave e fácil de traballar, tamén é adecuada para pequenos tallados ou pezas torneadas como cuncas, xerras, vasos, cubertos, asubíos, etc. As súas ramas tamén se empregaron para detectar a capa freática ao xeito das espiñas, oficio que no noroeste peninsular correspondía ao chamado poceiro.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
Non atopei información

Lendas, refráns e mitos
É xunto co bidueiro e a abeleira, unha das mellores árbores sagradas e é un símbolo do amor non correspondido e infeliz.

Historia da planta
O estracto activo da cortiza chamada salicina, foi illado na súa forma cristalina, no 1828 por Henry Leroux, un farmacéutico francés e o químico italiano Raffaele Piria, que tivo éxito en separar o ácido no seu estado puro, a salicina é acida nunha solución saturada en auga e é chamada ácido salicílico por esa razón. En 1897 Felix Hoffman crea unha versión sinteticamente alterada que era menos problemática para a dixestión que o ácido salicílico puro. A nova substancia, ácido acetil-salicílico foi nomeada aspirina pola empresa farmacéutica Bayer AG. Isto doulle unha gran importancia ao clasificarse como medicamento non estereideo antiinflamatorio.

Fontes secundarias empregadas
https://es.m.wikipedia.org/wiki/Salix
https://es.wikipedia.org/wiki/Salix_atrocinerea

Nome científico da planta

Hedera helix.

Mauro Rodríguez González · 22 febrero 2021 19:00

Nome común da planta
Hiedra.

Fotografías da planta

Localización no mapa

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Sur	Hay bastantes sitios en el instituto donde se puede encontrar,en árboles,muros, paredes... Yo pùse este sitio ya que es en el que mas abundancia de esta planta hay.	42,867156576	-8,658849631

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Esta planta contiene taninos y sales en sus hojas, los cuales pueden utilizarse para curar heridas y llagas.
También es muy buena para el sistema respiratorio.
Además, las saponinas de la planta ayudan a combatir la celulitis y reducir las varices.

Usos alimentarios
Non atopei información.

Usos funcionais
Esta planta es muy barata y se puede usar como decoración en interiores como hasta exteriores.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
Non atopei información.

Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.

Historia da planta
Se cree que su fácil dispersión por las aves la ayudó a colonizar de nuevo amplias zonas de donde había desaparecido durante las glaciaciones.

Nome científico da planta

Ficus carica

Xavi Quintela Duro · 7 febrero 2025 17:18

Familia da planta
Moráceas

Nome común da planta
Figueira

Información destacada
A figueira é unha árbore caducifolia introducida en Galicia fai máis de 2000 anos polos romanos. É propia de Asia, pero a súa facilidade para adaptarse a todo tipo de solos fai que sigamos vendo motas ao noso arredor. As suas grandes copas e verdes follas fan dela unha planta moi recoñecible. O seu froito é o figo, moi típico no verán galego.
Unha curiosidade deste é que en realidade non é un froito senón unha inflorescencia (unha estrutura floral múltiple). O que vemos como un froito é en realidade unha especie de "bolsa" na que se aloxan as pequenas flores, as cales, por desgraza, non son visibles a simple vista. Este tipo de froito é coñecido como sicono. Ademais, dentro de cada figo, pode haber unha pequena especie de abella chamada Ape figorum, que é responsable de polinizar a figueira. Estas abellas entran no sicono por unha pequena apertura, chamada ostíolo, e, ao facer isto, polinizan as flores dentro do froito. Como resultado, os figos non sempre son "completamente naturais" en sentido estricto, xa que a súa formación depende dunha interacción especial entre a planta e a abella.

Información botánica da planta

Procedencia
Procede de Caria, unha rexion asiatica que hoxe en día é Turquía. A figueira foi introducida en Galicia probablemente durante a época romana, hai máis de 2.000 anos. Os romanos levaron consigo moitas plantas útiles ás rexións que conquistaron, e a figueira era unha delas debido á súa importancia económica e alimentaria no Mediterráneo.

Porque se introduciu?
Valor alimenticio: Os figos eran un alimento básico para os romanos.
Facilidade de cultivo: A figueira é unha planta resistente, que pode medrar en solos pobres e tolera períodos de seca, o que a fai axeitada para climas diversos.
Usos domésticos: Ademais dos figos, as súas follas e madeira tamén tiñan aplicacións na vida cotiá.

Descrición xeral
É unha árbore mediana, de 3 a 10 metros. Ten unha copa ampla e redondeada, a miúdo irregular, debido ás pólas que se estenden de forma aberta e algo retorta. Isto dálle un aspecto estético e recoñecible. As súas pólas son grosas, tortas e teñen unha textura lisa. Moitas veces presentan latex branco se se rompen.

Tronco ou talo
O tronco é curto, groso e retorto, con casca de cor gris clara.

Folla
As follas son grandes, lobuladas e de cor verde intenso. Teñen un aspecto rugoso pola parte superior e son máis suaves na inferior.

Flor
A flor da figueira é moi peculiar e diferente da maioría das flores, porque non é visible externamente como noutras plantas. O figo non é un froito propiamente dito, senón un sicono, que é unha estrutura que contén no seu interior moitas flores diminutas.

Froito
O figo é un receptáculo carnoso, oco por dentro, onde están as flores fecundadas que se converten en sementes. Ten unha forma ovalada ou de pera, cun tamaño que adoita variar entre 3 e 10 cm de longo, dependendo da variedade. O interior é carnoso, de cor vermella, rosada ou branca, cunha textura branda e granulada debido ás sementes. Os figos son doces e suculentos, grazas á alta concentración de azucres cando están maduros. Este froito é típico do outono e o verán

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Da planta en si non atopei usos medicinais, pero o figo, como a maoiria das froitas ten moita fibra, o que axuda a dixestion. Tamén ten bastante potasio, que axuda coa presion arterial.

Usos alimentarios
O froito da figueira, o figo, é un alimento típico en Galicia no verán. Tómase como ven e ten un sabor moi doce e delicioso.

Usos funcionais
Pode ser utilizada como planta ornamental pola sua ampla copa e verdes follas. Pode verse en varias zonas urbanas como decoracion. Tamén, as follas de figueira, como outras follas de plantas, son excelentes para compostar, dado que se descompoñen facilmente e proporcionan nutrientes ao solo

Usos lúdicos
Non atopei información

Usos rituais
Non atopei informacion de usos rituais en Galicia, pero na antigüidade si que era usada en rituais budistas ou na relixión hindú.

Lendas, refráns e mitos
Conta a lenda que a figueira florece por única vez na véspera de San Xoán,
precisamente ás doce da noite, pero só dura uns instantes. Segundo a crenza, aquel que arranca isto ou faise rico ou é feliz o resto dos seus días. Ao conseguir isto, o demo tomará algo da túa vida a cambio. Din que alguén viu a flor, a arrincou e durmiu con ela. Ao día seguinte xa non podía ver. Pensan que o demo levoulle os ollos, pero estaba contento porque gañou unha gran fortuna.

Historia da planta
Na antiga Roma era considerada unha árbore sagrada pois, segundo a tradición, Rómulo e Remo, fundadores de Roma, foron aleitados pola loba Luperca baixo unha figueira.

Fontes secundarias empregadas
La flor de la higuera. https://1930.utec.edu.uy/wp-content/uploads/2021/11/La-flor-de-la-hiuguera.pdf a 7/2/2025
La higuera en la mitologia. https://ecoilogic.wordpress.com/2021/10/19/la-higuera-en-la-mitologia/ a 6/2/2025
Ficus carica. Vidaesverde. https://ecoilogic.wordpress.com/2021/10/19/la-higuera-en-la-mitologia/ a 7/2/2025
Ficus carica. wikipedia. https://es.wikipedia.org/wiki/Ficus_carica a 7/2/2025
Por último, como ultima fonte, o meu tio, que traballou moitos anos con plantas, tamen figueiras, ten un gran xardín e contoume moitas cousas da figueira.

Nome científico da planta

Rubus ulmifolius

Pablo Núñez Martínez · 29 enero 2021 17:51

Familia da planta
Primuláceas

Localización no mapa

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	IES de Ames		42,867132527	-8,659425547

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Úsase para tratar diarrea, hemorroides, inflamacións bucales ou de gorxa.

Usos alimentarios
Úsanse as follas, os brotes tenros e o froito para a alimentación animal maioritariamente de porcos e cabras. O seu froito tamén se utiliza para a pastelería e as veces viños e licores.

Usos funcionais
Do seu froito obteñense pigmentos. A casca dos talos úsase tamén para facer cestos e cordas. Outro uso pouco coñecido e ser substituto do tabaco.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
Non atopei información.

Lendas, refráns e mitos
Non atopei información

Historia da planta
E unha planta moi coñecida dende a antiguedade sendo este tipo orixinal de Europa

Nome científico da planta

Acer buergerianum.

Lucia Rodríguez Peña · 11 junio 2021 17:48

Familia da planta
Sapindáceas.

Nome común da planta
Pradairo tridente

Fotografías da planta

Localización no mapa

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Pradairo tridente	Especie de Pradairo tridente no IES de Ames	42,868153594	-8,658478403

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Non atopei información.

Usos alimentarios
Non atopei información.

Usos funcionais
Non atopei información.

Usos lúdicos
Non atopei información.

Usos rituais
Non atopei información.

Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.

Historia da planta
Moi coñecido para facer bonsais, en xardinería é posible utilizalo en moitas situacións diferentes:

En xardíns de rocalla queda moi ben, en aliñacións, creando bosquetes ou como sebe (se podas buscando un crecemento arbustivo). É unha árbore moi ornamental cunha coloración no outono fabulosa.

Fontes secundarias empregadas
https://es.wikipedia.org/wiki/Acer_buergerianum , Acceso 20/02/2021
https://plantasyjardin.com/2010/12/acer-buergerianum-acer-tridentado-arce-tridente/#:~:text=Origen%3A%20procedentes%20de%20China%20y,copa%20y%20de%20porte%20extendido. , Acceso 20/02/2021
https://viforsa.es/arboles/acer-buergerianum-arce-tridente-bonsai/ , Acceso 20/02/2021
https://www.bonsaikido.com/bonsai-fichas/arce-acer-buergerianum-bonsai.html , Acceso 20/02/2021

Nome científico da planta

Sonchus oleraceus

Yeray Castro Pereira · 23 febrero 2021 17:42

Fotografías da planta

Localización no mapa

Parada #	Nombre	Descripción	Latitud	Longitud
1	Ubicación Sonchus oleraceus		42,867245886	-8,659479260

Fontes secundarias empregadas
https://es.wikipedia.org/wiki/Sonchus_oleraceus https://www.jardineriaon.com/sonchus-oleraceus.html
http://acorral.es/malpiweb/florayfauna/cerraja.html

Nome científico da planta

O nome científico desta árbore é Thuja plicata.

Andrea Quintáns Reimúndez · 5 febrero 2025 20:37

Familia da planta
A árbore sobre a que realizo este estudo pertence á familia Cupresáceas (Cupressaceae).

Nome común da planta
Esta árbore coñécese co nome común de Tuia xigante. Ademais, en diferentes rexións pode recibir outros nomes, como cedro vermello occidental, cedro xigante ou arborvitae xigante. En inglés, é moi coñecida como Western Redcedar.

Información destacada
A Tuia xigante é coñecida pola súa impresionante altura, podendo superar os 70 metros no seu hábitat natural. A súa madeira lixeira, aromática e resistente á podremia foi fundamental para as culturas indíxenas do noroeste americano, que a empregaban na construción de canoas e tótems. Hoxe en día, é apreciada en xardinería pola súa beleza e resistencia.Tamén se emprega na carpintaría e mesmo na fabricación de guitarras e postes.

Información botánica da planta

Procedencia
A Thuja plicata, coñecida como Tuia xigante ou Cedro vermello occidental, é orixinaria da costa oeste de América do Norte, estendéndose desde o sueste de Alasca ata o norte de California, e cara ao leste ata o oeste de Montana. Prefire áreas con clima húmido e suave, e adoita encontrarse en vales fluviais e zonas montañosas ata os 1.800 metros de altitude.

En Galicia, esta especie foi introducida como planta ornamental en xardíns e parques debido ao seu porte impoñente e á súa resistencia ao frío. Non hai unha data exacta da súa introdución, pero é probable que fose plantada en Galicia durante o século XIX ou principios do XX, coincidindo co interese por especies exóticas nos xardíns europeos.

Descrición xeral
A Tuia xigante é unha árbore perennifolia que pode acadar alturas de ata 70 metros no seu hábitat natural, aínda que en cultivo adoita ser máis pequena. Presenta unha copa piramidal e estreita, con pólas horizontais que se dispoñen en planos aplanados. A súa casca é delgada, de cor canela, con fendas lonxitudinais que se desprenden en longas tiras.

Tronco ou talo
O tronco da Thuja plicata é recto e cilíndrico, podendo acadar diámetros significativos nas árbores máis vellas. A casca é delgada, de cor marrón grisáceo, e está fisurada en bandas verticais que se desprenden en tiras longas. Nas árbores novas, a casca é máis lisa, volvéndose máis rugosa co tempo.

Folla
As follas son escamiformes, dispostas en catro filas ao longo das pólas, formando ramillas aplanadas. Son de cor verde escura na parte superior e presentan bandas estomáticas esbrancuxadas na parte inferior. Cando se esmagan, desprenden un aroma forte que lembra á piña. As follas individuais miden entre 1 e 4 mm de longo e son perennes, permanecendo na árbore durante todo o ano.

Flor
A Thuja plicata é unha especie monoica, o que significa que presenta flores masculinas e femininas na mesma árbore. As flores masculinas son pequenas, de cor vermella ou púrpura ao principio, e liberan pole amarelo na primavera. As flores femininas son conos elipsoides, verdes ou púrpuras ao comezo, que maduran a unha cor marrón no outono, aproximadamente seis meses despois da polinización.

Froito
O froito é un cono delgado, de 10 a 18 mm de longo e 4 a 5 mm de ancho, composto por 8 a 12 escamas delgadas e superpostas. Os conos son verdes ao principio e maduran a unha cor marrón no outono, abríndose na madurez para liberar as sementes, que son pequenas, de aproximadamente 4 a 5 mm de longo, con dúas ás papiráceas que facilitan a súa dispersión polo vento.

Información histórica sobre as plantas

Usos medicinais
Non atopei información específica sobre os usos medicinais da Thuja plicata. Con todo, especies relacionadas como a Thuja occidentalis son coñecidas polas súas propiedades medicinais, incluíndo accións antivirais, antiinflamatorias e expectorantes. Porén, debido á presenza de compostos tóxicos como a tuyona, o seu uso debe ser supervisado por profesionais de saúde. (https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/)

Usos alimentarios
Non atopei información sobre usos alimentarios da Thuja plicata.

Usos funcionais
A madeira da Thuja plicata é lixeira, suave, aromática e moi duradeira. Os nativos americanos utilizábana para construír canoas e tótems monumentais. Na actualidade, emprégase na construción, especialmente en exteriores, carpintaría, caixotaría e postes. Tamén se utiliza para fabricar caixas de guitarras debido ás súas propiedades acústicas.

Usos lúdicos
Non atopei información sobre usos lúdicos da Thuja plicata.

Usos rituais
Non atopei información específica sobre usos rituais da Thuja plicata.

Lendas, refráns e mitos
Non atopei información sobre lendas, refráns ou mitos relacionados coa Thuja plicata.

Historia da planta
Non atopei información sobre a relación da Thuja plicata con personaxes ou eventos históricos específicos.

Fontes secundarias empregadas
Para documentarme neste traballo, utilicei as seguintes fontes secundarias:

-https://en.wikipedia.org/wiki/Thuja_plicata.
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-UBC Botanical Garden. "Western Redcedar (Thuja plicata)". https://botanicalgarden.ubc.ca/.
-USDA Plants Database. "Thuja plicata". https://plants.usda.gov/home.

Patio con(vida)

Botánica « Atrás Buscar: