Patio con(vida)

Botánica « Atrás    

Nome científico da planta

Salix atrocinerea

 

Antía Calvo Mirás · 7 febrero 2025 15:37


Familia da planta
Salicáceas

Nome común da planta
Salgueiro bravo, Salgueiro negro, Salgueira.

Información destacada
Especie de arbusto da familia das salicáceas, moi abundante en Galicia nas zonas húmidas e con solos pobres.
É de folla caduca , florece entre xaneiro e abril, o seu froito é unha cápsula que se abre en dúas valvas, con sementes cubertas de pelos blanquecinos que se diseminan é a través do vento.
Posúe múltiples propiedades terapeúticas.

Información botánica da planta
Procedencia
A súa distribución europea é especialmente atlántica e acada no norte as Illas Británicas. Moi frecuente en Galicia, de feito, das oito especies de salgueiros, é o bravo a máis común. Atópase en toda a Península Ibérica.Polo tanto,é unha árbore autóctona de Galicia e unha das especies principais das ribeiras, bouzas e brañas. Coloniza rapidamente os solos pobres, coma os noiros das autoestradas, especialmente na zona sur de Galicia, substituíndoo no norte o bidueiro.
Descrición xeral
O Salgueiro bravo é unha arboriña ou arbusto do xénero Salix (salgueiros), da familia das salicáceas moi común nos terreos húmidos e solos pobres de toda Galicia.

Tronco ou talo
Arbusto ou arboriña de até 12 metros, coas pólas dereitas e alongadas; as máis novas, pilosas; as de máis dun ano, con tendencia a ficar sen pelo e lustrosas; casca de cor acastañada cincenta ou castaña escura, e madeira –ao se desprender a casca- con costelas lonxitudinais saíntes.
Folla
As follas son caducas, enteiras ou con dentes grosos e pouco marcados, rugosas, cos nervios prominentes, de xeito ovado ou lanceolado, porén algo máis anchas na parte apical; ao nacer son aveludadas e moi pilosas polas dúas bandas, pero pola face superior tenden a perder o pelo tornando a cor verde escura; a parte inferior de cor cincenta, a miúdo con pelos ferruxinosos. Os pecíolos son duns 5 – 15 mm, canaliculados pola parte superior.
Flor
As flores nacen de xeito temperá na primavera (dende xaneiro ata marzo ou abril) e dispóñense en candeas moi peludas que nacen antes que as follas; os masculinos son ovados ou ovadoblongos, case sentados, con brácteas foliáceas na base; as brácteas do amento son de base pálida e terminación castaña escura, moi pilosas, cada unha con dous longos estames na súa axila e un nectario alongado; os amentos femininos son cilíndricos, con brácteas semellantes, cada unha cun nectario e mais un pistilo ovado-cónico densamente piloso e con pedicelo claramente máis longo que o nectario, rematado nun estilo curto con 4 lóbulos estigmáticos.
Froito
O froito é unha cápsula tomentosa que se abre en dúas valvas, con sementes cubertas de pelos abrancazados.A diseminación das sementes é anemócora, é dicir, grazas ao vento, e prodúcese de marzo a abril.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
As propiedades medicinais e terapéuticas do salgueiro foran xa descubertas por Hipócrates (século IV a.C.) para tratar as febres e as dores de cabeza, e que fixo que un dos primeiros traballos científicos sobre as propiedades medicinais dunha árbore, fora realizado en 1763 sobre a casca do salgueiro.

Así, a casca emprégase coma febrífugo, para tratar o reumatismo, a artrite, estados inflamatorios de estados autoinmunitarios, a gota, a disentería, a diarrea, as neuralxias e as dores de cabeza. As follas úsanse tamén coma febrífugo, e serven para tratar cólicos.
Usos alimentarios
Non atopei información.
Usos funcionais
Ao ser un salgueiro moi común na Península, os seus usos están máis extendidos. Utilízase en cestería (non como o mimbre, que son varas ou ramas finas e moi longas que se entretexen) polas tiras que se fan da súa madeira, que por ser blanda e fácil de traballar é tamén apta para pequenas pezas talladas o torneadas como cuencos, xerras, vasos, cubertos, etc. También se usaron as súas ramas para detectar o nivel freático ( saber si había auga no subsolo) ao modo dos zahoríes, oficio que no noroeste peninsular correspondía ao denominado poceiro.
Usos lúdicos
Coas pólas facían chifres, cuns paus e unhas gallas facían muíños, tacos e troques, andacamiños, boliches, paus da billarda, zancos, trompos e buxainas...
Usos rituais
O mesmo que ocorre con outras árbores coma o carballo, ao salgueiro bravo e a outras especies do xénero Salix atribuíronselle dende a antigüidade moitas virtudes máxicas e feiticeiras. Proba disto é que a palabra inglesa witch (bruxa, meiga) deriva do nome inglés que designa xenericamente aos salgueiros: willow. Era so os salgueiros onde as meigas levaban a cabo os seus feitizos.
Lendas, refráns e mitos
Lenda: Pódese pasar pola verruga, facendo cruces, o coitelo de San Adrián; coitelo de salgueiro que tocou o manto da imaxe do San Adrián que hai no santuario de Goiriz, Vilalba (Lugo) para que pasen as verrugase cúranse as doenzas.
Mito: Para quitar as verrugas cóllese unha variña de salgueiro ben feita,que atraia a tención de outra persoa. Refrégase a verruga con ela ao tempo que dis "Verruguiñas teño,verruguiñas vendo,deixoas quedar e voume correndo" tiras a vara e vaste do lugar correndo. Din que cando esa variña sexa collida por outra persoa collerá as verrugas que tiñas tí, e a ti desapareceranche.
Refrán: "O salgueiro abrochou, a primavera entrou."
Historia da planta
A planta ten relación con Fernando José Salgueiro Maia (Castelo de Vide, 1 de xullo de 1944 - Santarém, 4 de abril de 1992) foi un militar portugués, e un dos capitáns do exército que lideraron as forzas militares durante a Revolución dos Claveles que determinou o final da dictadura salazarista.

Fontes secundarias empregadas
Revisadas todas elas o venres 7 de febreiro de 2025:
https://es.wikipedia.org/wiki/Salix_atrocinerea
https://www.arbolapp.es/especies/ficha/salix-atrocinerea/
https://culturagalega.gal/imaxes/docs/extracto_xogos_populares.pdf
https://museodonaurelio.wordpress.com/category/xogos-populares/
https://galiciaencantada.com/lenda.asp?cat=7&id=982
https://sites.google.com/view/refraneiro/agricultura/%C3%A1rbores
https://es.wikipedia.org/wiki/Fernando_Jos%C3%A9_Salgueiro_Maia



Nome científico da planta

O nome científico desta árbore é Thuja plicata.

 

Andrea Quintáns Reimúndez · 5 febrero 2025 20:37


Familia da planta
A árbore sobre a que realizo este estudo pertence á familia Cupresáceas (Cupressaceae).

Nome común da planta
Esta árbore coñécese co nome común de Tuia xigante. Ademais, en diferentes rexións pode recibir outros nomes, como cedro vermello occidental, cedro xigante ou arborvitae xigante. En inglés, é moi coñecida como Western Redcedar.

Información destacada
A Tuia xigante é coñecida pola súa impresionante altura, podendo superar os 70 metros no seu hábitat natural. A súa madeira lixeira, aromática e resistente á podremia foi fundamental para as culturas indíxenas do noroeste americano, que a empregaban na construción de canoas e tótems. Hoxe en día, é apreciada en xardinería pola súa beleza e resistencia.Tamén se emprega na carpintaría e mesmo na fabricación de guitarras e postes.

Información botánica da planta
Procedencia
A Thuja plicata, coñecida como Tuia xigante ou Cedro vermello occidental, é orixinaria da costa oeste de América do Norte, estendéndose desde o sueste de Alasca ata o norte de California, e cara ao leste ata o oeste de Montana. Prefire áreas con clima húmido e suave, e adoita encontrarse en vales fluviais e zonas montañosas ata os 1.800 metros de altitude.

En Galicia, esta especie foi introducida como planta ornamental en xardíns e parques debido ao seu porte impoñente e á súa resistencia ao frío. Non hai unha data exacta da súa introdución, pero é probable que fose plantada en Galicia durante o século XIX ou principios do XX, coincidindo co interese por especies exóticas nos xardíns europeos.
Descrición xeral
A Tuia xigante é unha árbore perennifolia que pode acadar alturas de ata 70 metros no seu hábitat natural, aínda que en cultivo adoita ser máis pequena. Presenta unha copa piramidal e estreita, con pólas horizontais que se dispoñen en planos aplanados. A súa casca é delgada, de cor canela, con fendas lonxitudinais que se desprenden en longas tiras.
Tronco ou talo
O tronco da Thuja plicata é recto e cilíndrico, podendo acadar diámetros significativos nas árbores máis vellas. A casca é delgada, de cor marrón grisáceo, e está fisurada en bandas verticais que se desprenden en tiras longas. Nas árbores novas, a casca é máis lisa, volvéndose máis rugosa co tempo.
Folla
As follas son escamiformes, dispostas en catro filas ao longo das pólas, formando ramillas aplanadas. Son de cor verde escura na parte superior e presentan bandas estomáticas esbrancuxadas na parte inferior. Cando se esmagan, desprenden un aroma forte que lembra á piña. As follas individuais miden entre 1 e 4 mm de longo e son perennes, permanecendo na árbore durante todo o ano.
Flor
A Thuja plicata é unha especie monoica, o que significa que presenta flores masculinas e femininas na mesma árbore. As flores masculinas son pequenas, de cor vermella ou púrpura ao principio, e liberan pole amarelo na primavera. As flores femininas son conos elipsoides, verdes ou púrpuras ao comezo, que maduran a unha cor marrón no outono, aproximadamente seis meses despois da polinización.
Froito
O froito é un cono delgado, de 10 a 18 mm de longo e 4 a 5 mm de ancho, composto por 8 a 12 escamas delgadas e superpostas. Os conos son verdes ao principio e maduran a unha cor marrón no outono, abríndose na madurez para liberar as sementes, que son pequenas, de aproximadamente 4 a 5 mm de longo, con dúas ás papiráceas que facilitan a súa dispersión polo vento.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Non atopei información específica sobre os usos medicinais da Thuja plicata. Con todo, especies relacionadas como a Thuja occidentalis son coñecidas polas súas propiedades medicinais, incluíndo accións antivirais, antiinflamatorias e expectorantes. Porén, debido á presenza de compostos tóxicos como a tuyona, o seu uso debe ser supervisado por profesionais de saúde. (https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/)
Usos alimentarios
Non atopei información sobre usos alimentarios da Thuja plicata.
Usos funcionais
A madeira da Thuja plicata é lixeira, suave, aromática e moi duradeira. Os nativos americanos utilizábana para construír canoas e tótems monumentais. Na actualidade, emprégase na construción, especialmente en exteriores, carpintaría, caixotaría e postes. Tamén se utiliza para fabricar caixas de guitarras debido ás súas propiedades acústicas.
Usos lúdicos
Non atopei información sobre usos lúdicos da Thuja plicata.
Usos rituais
Non atopei información específica sobre usos rituais da Thuja plicata.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información sobre lendas, refráns ou mitos relacionados coa Thuja plicata.
Historia da planta
Non atopei información sobre a relación da Thuja plicata con personaxes ou eventos históricos específicos.

Fontes secundarias empregadas
Para documentarme neste traballo, utilicei as seguintes fontes secundarias:

-https://en.wikipedia.org/wiki/Thuja_plicata.
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-https://www.tuasaude.com/tuia-thuja-occidentalis/
-https://jb.utad.pt/especie/Thuja_plicata
-UBC Botanical Garden. "Western Redcedar (Thuja plicata)". https://botanicalgarden.ubc.ca/.
-USDA Plants Database. "Thuja plicata". https://plants.usda.gov/home.


Nome científico da planta

Euphorbia helioscopia 

 

Irene Rodiles Lago · 22 febrero 2021 20:26


Familia da planta
Euphorbiáceas.

Nome común da planta
Leiteiriña, ollaosol, leiteira, garrido, titímalo dos vales.

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Patio IES Plurilingüe de Ames A miña planta sitúase fronte ao campo de fútbol 42,867234336 -8,659618602

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Planta de usos varios como medicinal cun valor de 2 sobre 5 de efectividade polos principios activos asociados ao seu látex frecuentemente con propiedades terapéuticas. Tamén purgantes e incluso ornamentais. En medicina popular emprégase para as verrugas e para eliminar os caios dos pés aplicando látex. Agora empréganse fármacos e outras plantas menos perigosas.
Usos alimentarios
Ao mesmo tempo ten grao de toxicidade puidendo irritante para a pel, mucosas e chegar a producir ampoias, quemazón na boca esófago e estómago intensa salivación vómitos e dor de estómago, convulsións contracción de pupilas edema pulmonar e incluso de maior gravidade.
Debe evitarse o contacto do látex coa pel pois pode producir dermatitis e si o látex vai aos ollos, naríz ou boca xera irritacións ou inflamacións dolorosas.
Si tomamos esta substancia pode chegar a ser mortal, dependendo da cantidade.
Os animais herbívoros respectan estas prantan e non se acercan a elas pero hai casos de animais intoxicados ao comer herba e forraxe que contén esta pranta seca no seu interior.

Usos funcionais
Debido ao látex ten uso na industria e incluso para teñir (as inflorescencias proporcionan cor amarillento na la utilizando como mordiente alumbre). Curiosamente emprégase na industria farmacéutica.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información.
Historia da planta
Esta planta, de porte y cobertura diversa, terófitos (só perduran as semillas na época desfavorable). Require de chans lixeiros ou medios, moita luz e pouca humidade para xerminar e aparece con frecuencia de xeito espontáneo en terreos baldíos, chairas, á beira das estradas e fóra da franxa do bosque nas rexións temperadas de Europa. Os chans precisan ser nitrificados, máis ben alcalinos, iluminados, en xeral en zonas removidas por influencia humana como cunetas, escombreras, bordes de camiños, hortas, eirais etc. Entre o nivel do mar e 1500 metros de altitude.
Crece a plena luz ainda que soporta sombra. Pisos colinos. Precisa Calor. Continentalidade Intermedia e Chans moderadamente secos a húmidos. En canto a acidez chans ricos en bases; pH 5.5 - 8; indicadora de alcalinidade. 

As especies arbustivas, arbóreas case exclusiva nos trópico e subtrópicos. Das especies recoñecidas en europeas autóctonas son herbáceas con follas sen estipulas, inflorescencia primaria pleocasial, ciatios con nectarios sen apéndices pealodeos e semillas con carúncula.

Distínguense dos subespecies:
A helioscopia, mayor (ata 40 cm), cun so taio (as veces pouco ramificada na base) e radios da inflorescencia pelosos, e
A helioscopioides, menor (ata 10 cm), con varios taios e radios da inflorescencia glabros.
Florece desde xaneiro-febreiro ata maio-xuño.

Fontes secundarias empregadas
www.plantasyhongos.es/herbarium/htm/Euphorbia_helioscopia.htm, Acceso día 02/02/2021.
www.plantasyhongos.es/herbarium/htm/Euphorbiaceae.htm. Acceso día 02/02/2021.
Romero Buján MI (2008): Catálogo da flora de Galicia. IBADER. Instituto de Biodiversidade Agraria e Desenvolvemento Rural. Universidade de Santago de Compostela, Campus Universitario s/n E-27002 Lugo, Galicia. Pp 58-59.
www.youtube.com/watch?v=xDpP1mNMNIs. Euphorbia Helioscopia @ Fiori e piante della montagna bellunese 02.04.2015. Acceso día 02/02/2021.
www.theplantlist.org/about/#wcs. The Plants list. A working list of all plant species. Acceso día 02/02/2021.
www.floraiberica.es/floraiberica/texto/pdfs/08_108_06%20Euphorbia.pdf. Acceso día 02/02/2021 C.Benedi, J.Molero, J.Simon & J. Vinces Pp.211-285
www.asturnatura.com/especie/euphorbia-helioscopia.html. Accesos días 02/02/2021 e 14/02/2021.
asturnwww.youtube.com/watch?v=xDpP1mNMNIs. Euphorbia Helioscopia @ Fiori e piante della montagna bellunese 02.04.2015. Acceso día 02/02/2021atura.com "Euphorbia helioscopia L.". Asturnatura.com [en línea]. Num. 127, 10/05/07. Consulta: 02/02/2021. www.asturnatura.com/especie/euphorbia-helioscopia.html>.ISSN188 5068.
www.wikiwand.com/es/Euphorbia_helioscopia. 08/02/2021 Sobre historia de planta.
floradegalicia.wordpress.com/2017/10/18/euphorbia-helioscopia-subsp-helioscopia/. 14/02/2021 Flora de Galica (identificando plantas y otras cosas por la naturaleza gallega.
lantassilvestresdeasturias.blogspot.com/2019/05/lecherina-lechetrezna-comun-lecheruela.html. 16/02/2021. Plantas silvestres de Asturias.
acorral.es/malpiweb/florayfauna/lecherula.html 16/02/2021 (material gráfico nombre común).
Coleccións
FCO: Portal de Datos de GBIF, www.gbif.net. 28-07-2009. Herbario FCO, Facultade de Ciencias de Oviedo. Consulta. 02/02/2021.
LEB-CORMO: Portal de Datos de GBIF, www.gbif.net. 28-07-2009. Herbario da Universidade de León. Consulta. 02/02/2021.
www.floraiberica.es/floraiberica/texto/pdfs/08_108_06%20Euphorbia.pdf consulta 16/02/2021.
www.unavarra.es/herbario/htm/Euph_heli.htm. Consulta 18/02/2021


Nome científico da planta

Rubus ulmifolius

 

Pablo Núñez Martínez · 29 enero 2021 17:51


Familia da planta
Primuláceas

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 IES de Ames 42,867132527 -8,659425547

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Úsase para tratar diarrea, hemorroides, inflamacións bucales ou de gorxa.
Usos alimentarios
Úsanse as follas, os brotes tenros e o froito para a alimentación animal maioritariamente de porcos e cabras. O seu froito tamén se utiliza para a pastelería e as veces viños e licores.
Usos funcionais
Do seu froito obteñense pigmentos. A casca dos talos úsase tamén para facer cestos e cordas. Outro uso pouco coñecido e ser substituto do tabaco.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información.
Lendas, refráns e mitos
Non atopei información
Historia da planta
E unha planta moi coñecida dende a antiguedade sendo este tipo orixinal de Europa


Nome científico da planta

Cercis siliquastrum

 

Claudia Rodiño Vazquez · 6 febrero 2025 13:36


Familia da planta
Cercis

Nome común da planta
Árbore do amor ou Árbore de Xudas

Información destacada
É unha árbore que se caracteriza polas súas flores rosas en forma de corazón, de aí o seu romántico nome. Tamén conócese como Árbore de Xudas, pois existen un mito que conta que este suicidouse nesta árbore despois de traizoar a Xesucristo.

Información botánica da planta
Procedencia
É nativo da zona norte e leste do Mediterráneo, dende Francia ata Oriente Próximo, e foi introducida na Peninsula Ibérica.
Descrición xeral
Caducifolio, de forma irregular que alcanca de 5 a 10 m de altura. Ten ramass de cortez lisa, e as árbores máis novas adoptan unha cor avermellada.
Tronco ou talo
O tronco é de madera lisa e clara, tornándose tortuosa e negra coa idade. A copa é aberta e irregular.
Folla
As follas son caducifolias simples e redondeadas duns 7 ou 11cm. Son de cor verde claro no haz e de ton lixeiramente glauco (gris-azulado) no envés.
Flor
A flores son hermafroditas, con unha corola papilionácea de cor rosa-lila ou branca; teñen 1-2 cm de lonxitude e se agrupan en racimos de tres a seis flores.
Froito
Ten forma de legume colgante e aplastada de 6 a 10 cm de largo, cor pardo avermellada, e no seu interior poseen de 10 a 14 semillas negruzcas. Maduran no outono e permanecen todo o inverno na árbore.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
A súa corteza úsase para dores de cabeza e catarros.¡, e os seu froitos como astrinxentes.
Usos alimentarios
As follas teñen un regusto picante, e poden comerse en ensaladas ou buñuelos.
Usos funcionais
A súa madeira non é de moi boa calidade, pois se tuerce con facilidade e se descompón coa interperie.
Usos lúdicos
Non atopei información
Usos rituais
Non atopei información
Lendas, refráns e mitos
Existe un mito que di que Xudas suicidouse nesta árbore.
Historia da planta
A súa cor morada púrpura era da predilección dos emperadores bizantinos, a púrpura era a cor imperior e os seus vestidos e tocados eran desa cor (cor de uso exclusivo da familia imperial bizantina)

Fontes secundarias empregadas
Wikipedia sobre a Árbore do amor: https://es.wikipedia.org/wiki/Cercis_siliquastrum#Historia
https://www.zoobotanicojerez.com/coleccion-botanica/relacion-de-arboles-y-palmeras/arbol-del-amor-cercis-siliquastrum#:~:text=Son%20hermafroditas%2C%20dotadas%20de%20estambres,Florece%20en%20Abril%20o%20Mayo.&text=En%20forma%20legumbre%20colgante%20y,el%20invierno%20en%20el%20%C3%A1rbol.


Nome científico da planta

El nombre científico de la planta carballo es Quercus robur. El género de la planta carballo es Quercus y su especie es Quercus robur.

 

Anabel Plá Teo · 27 enero 2025 14:30


Familia da planta
La familia a la que pertenece el carballo es Fagaceae.

Nome común da planta
El nombre común de la planta sobre la que estoy investigando es roble común, roble albar, roble carballo, carballo, roble carvallo, carvallo, cajiga o roble fresnal.

Información destacada
El Carballo, conocido como roble en español, es un árbol de gran tamaño que puede alcanzar hasta 40 metros de altura. Su corteza es de color gris oscuro y se agrieta con el tiempo. Las hojas son lobuladas y de un verde intenso, cambiando a tonos amarillos y marrones en otoño. Este árbol es muy valorado por su madera dura y duradera, utilizada en la fabricación de muebles y barricas para vino. Además, el Carballo es un hábitat importante para diversas especies de fauna, incluyendo aves y mamíferos. Su presencia en los bosques contribuye a la biodiversidad y a la salud del ecosistema.

Información botánica da planta
Procedencia
Originaria del norte de la cuenca mediterránea. El carballo no es una planta introducida en Galicia, es una especie autóctona de la región. Se ha utilizado históricamente en la reforestación y en la producción de madera. Su presencia en Galicia es parte de la flora natural de zona.
Descrición xeral
Es un árbol robusto, de porte majestuoso, que puede superar los 40 m de altura. Está clasificado en la Sección Quercus, que son los robles blancos de Europa, Asia y América del Norte. Tienen los estilos cortos; las bellotas maduran en seis meses y tienen un sabor dulce y ligeramente amargo. Las hojas carecen de una mayoría de cerdas en sus lóbulos, que suelen ser redondeados.
Tronco ou talo
Tronco derecho, corto y muy grueso en los ejemplares aislados, con ramas gruesas y algo tortuosas; corteza grisácea o blanquecina, muy resquebrajada y de tonalidad parduzca en los ejemplares viejos.
Folla
Hojas grandes, simples, en disposición alterna, con estípulas alargadas que caen pronto; son lampiñas por las dos caras, de color verde intenso por el haz y más pálidas, con los nervios bien marcados, por la cara inferior; su forma es aovada, con peciolo muy corto (2 a 7 mm), con el borde, más o menos profundamente, lobulado y con los lóbulos desiguales y redondeados; suelen medir unos 6 a 12 cm de largo por unos 3 a 6 cm de ancho.
Flor
Flores masculinas en amentos colgantes, verde-amarillentas, que nacen solitarias o en grupos de ramillas del año anterior. Bellotas colgantes sobre un largo pedúnculo, aovado-oblongas, con caperuza o cascabillo de escamas casi planas, empizarradas. En el hemisferio norte produce las nuevas hojas por abril o mayo, las bellotas maduran en septiembre y caen en octubre.
Froito
Florece en abril y mayo y da fruto en otoño, son las famosas landras o bellotas, que lleva una cúpula que cubre menos da mitad. Algo especial dos carballos son os bugallos, también llamados carrabouxos (en Ourense), cocas, bullacas, mazacucas y otros nombres.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Los beneficios de esta planta son los siguientes: combate flatulencias, alivia dolores de cabeza, calma cólicos menstruales y genera efectos de tranquilidad y bienestar. También ayuda a prevenir algunos problemas digestivos y, junto con unas gotas de limón, contribuyen a reducir la flema y la tos.
Usos alimentarios
La harina de las bellotas de este roble se han usado para hacer panes y galletas.
Usos funcionais
La madera del roble es dura, pesada y resistente, y se utiliza en ebanistería y carpintería y como combustible
Usos lúdicos
No encontré información.
Usos rituais
No encontré información.
Lendas, refráns e mitos
O carballo milagreiro de Vilar de Francos, en Carballo, de máis de 7 metros de perímetro e preto de 2 de diámetro. Del cóntase que naceu debaixo dun altar mentres, segundo a lenda, Santo Antón se atopaba oficiando unha misa. A tradición conta que ten poderes sandadores e casamenteiros, e fala da tradición de dar tres voltas ó seu redor e lanzar unha pedra de costas a través da súa fendedura que se conta foi orixinada por un raio.
Historia da planta
En la historia de Galicia, España, se le relaciona con la figura del rey Arturo y su leyenda, ya que algunos relatos lo mencionan.

Fontes secundarias empregadas
Utilice las fuentes digitales de Google y Wikipedia


Fotografías da planta
 

Izan Turnes Cacia · 2 febrero 2021 18:50


Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Trébol Planta perteneciente a la familia de las Leguminosas, conocida por la superstición de que si encuentras uno de 4 hojas te dará suerte. 42,867189278 -8,659492630

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
El trébol rojo es una planta medicinal utilizada para solventar la tos, los problemas de piel y la menopausia.
Usos alimentarios
Mi planta no tiene ningún uso alimenticio, no pude encontrar información.
Usos funcionais
Mi planta no tiene ningún uso funcional, no pude encontrar información.
Usos lúdicos
Mi planta no tiene ningún uso lúdico, no pude encontrar información.
Usos rituais
Mi planta no tiene ningún uso para rituales, no pude encontrar información.
Lendas, refráns e mitos
Si te encuentras un trébol de cuatro hojas tendrás mucha suerte pero no lo puedes buscar ya que si lo buscas y lo encuentras tendrás muy mala suerte. El trébol en muchas culturas tiene significado de paz, amor, inteligencia, paciencia, etc.
Historia da planta
La bandera de Irlanda es tricolor, está compuesta por tres franjas verticales: el color verde simboliza a los nacionalistas católicos, el naranja a los protestantes y el blanco la paz, que debería reinar entre unos y otros.
La verdad es que el color verde está muy ligado a la vida de Irlanda. Cada 17 de marzo –día de San Patricio- cientos de irlandeses se reúnen para beber pintas de cerveza Guiness, mientras lucen ropas de un verde Kelly llamativo.

Fontes secundarias empregadas
-Asturna.
https://www.asturnatura.com/especie/trifolium-pratense.html , Acceso o día 02/02/2021
-Wikipedia.
https://es.wikipedia.org/wiki/Trifolium , Acceso o día 02/02/2021
-10 datos súper curiosos sobre los tréboles. https://www.telemundo.com/lifestyle/educacion/10-datos-super-curiosos-sobre-los-treboles-tmna1130915?image=8269250 , Acceso o día 08/02/2021
-Hogarmanía
https://www.hogarmania.com/salud/salud-familiar/remedios-naturales/trebol-rojo-planta-medicinal-para-20159.html#:~:text=Remedios%20naturales-,Tr%C3%A9bol%20rojo%2C%20planta%20medicinal%20para%20la%20tos%2C%20los%20problemas%20de,de%20piel%20y%20la%20menopausia. , Acceso o día 22/02/2021
-abc
https://www.abc.es/ciencia/abci-dificil-encontrar-trebol-cuatro-hojas-201804242147_noticia.html?ref=https:%2F%2Fwww.google.com%2F , Acceso o día 22/02/2021


Nome científico da planta

Quercus robur

 

Guillermo Meizoso Tourís · 16 febrero 2021 12:50


Familia da planta
Fagáceas

Nome común da planta
Carballo americano, Cagiga, Carballo, Roble, Roble albar.

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Fotografías da planta

Localización no mapa
Parada # Nombre Descripción Latitud Longitud
1 Lugar do Carballo IESP ames Esta é a zona onda saquei a foto, non seo se se puso a ubicación correctamente. 42,868657653 -8,658488405

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
Co tronco e follaxe pódese aliviar emorroides, tamen pódese controlar emorraxias e frenar as diarreas coa sua consumición.
Usos alimentarios
Pódese comer o seu froito, ainda que non é algo abituai.
Usos funcionais
Podése facer: mobiliario, mobles e ferramentas pola sua dureza, tamen pola sua calidade, encontramos que pódese facer instrumentos coma un piano por que resoa na madeira.
Usos lúdicos
Pódese facer diferentes xogetes, coma un cascanoces, figuriñas ou peonzas, pola calidade do material pola resistencia.
Usos rituais
Non atopei información, non aparece nada sobre rituais.
Lendas, refráns e mitos
Dise que pode ter boa ou mala sombra, dependendo de se as ramas están como entretellidas ou non, se a sombra da ocos de luz iso e mala sombra.
Refráns: dun so golpe non derribase o roble, espíritu nobre coma un roble.
Historia da planta
Utilizase para construción principaimente.

Fontes secundarias empregadas
Busca palabre, árboles monumentales,maderea e wikipedia.


Nome científico da planta

Frangula alnus

 

Pedro Dieste Piñeiro · 7 febrero 2025 16:37


Familia da planta
Ramnáceas

Nome común da planta
Sanguiño

Información destacada
O Sanguiño ou Frangula alnus é un arbusto nativo de Europa, Asia e o norte de África, que se encontra principalmente nas zonas nortes e occidentais da Península Ibérica. Frangula fai referencia as súas pólas quebradizas, mentres que Sanguiño fai referencia aos seus pequenos froitos avermellados. Este arbusto medra de un a catro metros e as súas follas caducas serven de alimento para algunhas especies de eirugas, que despois se transforman en bolboretas, e as flores para a elaboración de mel por parte das abellas. Tamén é moi usada para facer infusións con propiedades laxantes e para tintes de distintas cores, ademais de aparecer no refrán "Dereito coma un pau de sanguiño".

Información botánica da planta
Procedencia
Arbusto nativo de Europa, Asia e o norte de África. Está moi disperso pola Península, pero atópase máis no norte e en occidente.
Descrición xeral
O Sanguiño é un arbusto pequeno, non espiñoso, con moitas ramas erguidas, e que ten un tamaño comprendido entre un e catro metros.
Tronco ou talo
A súa corteza é lisa e avermellada cando é xoven, pero co tempo vólvese máis gris.
Ademais presenta manchas chamadas lenticelas.
Folla
As follas son caducas, simples, alternas, ovalaladas, lustrosas pola face e mates polo envés de 2-14 cm de largo por 1-6 cm de ancho.
Flor
As súas flores son verdosas e pouco visibles, e florece entre os meses de maio e xullo.
Froito
Os seus froitos son vermellos e escurecen ao madurar, son do tamaño dun gisante e contan con dúas ou tres sementes dentro. Os froitos comezan a madurar a mediados de agosto.

Información histórica sobre as plantas
Usos medicinais
O Sanguiño conta con varios usos, é moi utilizado como laxante, de forma natural en infusións de herbas compostas, e en forma de po e de extracto aparece en numerosas especialidades. A parte medicinal atópase na casca seca do talo e das ramas, recóllese principalmente entre os Balcáns e Polonia, no momento da floración.
Usos alimentarios
Utilízase para facer infusións cun efecto laxante.
Usos funcionais
Este arbusto ten múltiples usos, as súas ramas máis finas úsanse para facer cestos, o carbón da súa madeira utilízase para facer pólvora, tamén se utiliza como decoración en parques e xardíns, úsase para acondicionador e protector da pel, como molde de zapatos, e por último, a súa corteza proporciona un tinte amarelo e os froitos inmaduros un tinte verde usado para lanas.
Usos lúdicos
Non atopei información.
Usos rituais
Non atopei información.
Lendas, refráns e mitos
O refrán "Dereito coma un pau de sanguiño".
Historia da planta
Non atopei información.

Fontes secundarias empregadas
Arbolapp
https://www.arbolapp.es/especies/ficha/frangula-alnus/
Acceso o día 7/2/25

Centro Virtual Cervantes
https://cvc.cervantes.es/lengua/biblioteca_fraseologica/r5_benitez/arraclan.htm
Acceso o día 7/2/25

El medi natural del Bages i del Moianès
https://elmedinaturaldelbages.cat/es/species/arraclan-frangula-alnus-es/#:~:text=Florece%20de%20abril%20a%20julio,comienzan%20a%20madurar%20sus%20frutos.
Acceso o día 7/2/25

Parque Nacional Ordesa y Monte Perdido
https://www.miteco.gob.es/es/parques-nacionales-oapn/red-parques-nacionales/parques-nacionales/ordesa/visita-virtual/flora/arraclan.html#:~:text=Arracl%C3%A1n%20(Frangula%20alnus),las%
Acceso o día 7/2/25

plantasyhongos.es
https://www.plantasyhongos.es/herbarium/htm/Frangula_alnus.htm
Acceso o día 7/2/25

Wikipedia
https://es.wikipedia.org/wiki/Frangula_alnus
Acceso o día 7/2/25


Audio
 

Alejandra Castaño Ares · 12 abril 2025 16:45