Interviewee/s testimony on the event
Como se quedaba antes de que houbese WhatsApp?
A miña nai, María José Lafuente Castro, era unha rapaza moi sociable e amigable, que quedaba cos amigos practicamente todos os días (como era de costume naqueles tempos).
A gran diferenza, entre outras moitas, que separan os nosos tempos cos deles neste aspecto, é a maneira na que se quedaba cos amigos antes de que existise o móbil, e moito menos, o WhatsApp.
A miña nai viviu toda a súa infancia e xuventude en Cecebre, unha aldea da provincia da Coruña, na que non había máis que un teléfono para todo o pobo. Isto foi así dende 1970 ata 1983.
As chamadas realizabanse de cando en vez, e para tratar temas de importancia cos familiares e amigos que vivían noutras vilas lonxanas, ou mesmo noutros países. Este teléfono común estaba situado nun bar cercano á casa dos meus avós: O bar Fraga, que tiña un pequeno espazo reservado para as chamadas telefónicas, no cal había un contador, marcando o coste da chamada dependendo do tempo que durara.
O que acontecía era que cando alguén chamaba ó bar, falaba co propietario, e este mandaba a un veciño dos meus avós a buscar á xente que reclamaba os que chamaban. Isto era doado, porque todo o pobo se coñecía (e hoxe en día tamén), e ir buscar ós veciños era moi sinxelo para Jorgito. Logo, os chamados acudían ao bar, e falaban cos que os reclamaran anteriormente. Este medio de comunicación era usado por moitísima xente da aldea, incluída a miña avóa, para falar cos seus pais que vivían en Ordes.
Un dos métodos que se utilizaba para quedar cos amigos era o de asubiar. A miña nai tiña unha das súas mellores amigas vivindo na casa de enfronte, e para non ter que saír da casa para preguntar a que hora quedaban (non tiñan teléfono para chamarse), saían pola fiestra e asubiaban cos dedos para que saíra a outra pola fiestra tamén e comunicarse dende alí.
Outro método que usaba todo o mundo era marcar unha hora e día fixos sen posibilidade de cambio a última hora. Ao teren que falar as cousas en persoa, todo era máis seguro e fixo, e non se podía retrasar ou pospoñer, como se fai agora coas mensaxes de texto. Cada vez se perde máis credibilidade, e dánselle moitas voltas ás cousas, porque sabes que sempre vas a ter esa opción de cancelar todos os plans en cuestións de segundos. Antes nunca se cancelaban as quedadas de amigos.
Ademais, as amizades perden espontaneidade, xa que cada resposta pode pensarse durante o tempo que queiras sen que ninguén sospeite nada; mentres que se falas con alguén en persoa, tes que contestar no momento, como che saia, demostrando como eres realmente, e non como queres aparentar ser. Aínda así, xeralmente, a xente adulta de hoxe en día segue a ter o costume de falar, e non de chatear.
Un medio que tamén se utilizaba moito era o correo, pero non o electrónico, senón as cartas. A miña nai tiña unha amiga en Vigo (Pontevedra), e enviábanse cartas todas as semanas, contándose as súas cousas, e planexando o día que quedarían cando a súa amiga volvese á aldea. As cartas daquel entonces, ou polo menos as da miña nai e súa amiga, levaban todo o sobre decorado, con debuxos relacionados en moitas ocasións co contido das cartas, que para moita xente serían irrelevantes, pero que significaban cousas clave par elas. Eses sobres eran verdadeiras obras de arte. Con estas cartas aprendías a ser paciente, a agardar polos resultados, sen ter ao instante resposta, tendo que esperar varios días. Agora estamos moi acostumados a ter todo ao momento, e se isto non sucede así, supón un enorme agobio para moitos.
Como dato, o primeiro teléfono fixo que tiveron os meus avós na casa foi en 1983, e soamente co son que se facía ao marcar, a miña nai recoñecía o número. Ademais, o primeiro teléfono móbil que tivo a miña nai foi cando tiña 27 anos, e o levaba sempre no coche por se pinchaba, non o usaba para moito máis.